رشته طب سالمندان امروزه در کشورهایی مثل کانادا، انگلیس و استرالیا بسیار با اهمیت است. امید است در کشور ایران هم به زودی بهای بیشتری به این مبحث داده شود.

به گزارش سایت دکتر محمد نظری وانانی:برای درک بهتر از طب سالمندی، تعریفی از طب کودکان را به یاد آورید. همانطور که برخی از بیماری یا ناتوانی ها مخصوص به کودکان است، بیماری های شایعی هم وجود دارد که در سنین سالخوردگی برای افراد به وجود می‌آید.

تصور کنید یک سالمند ممکن است به بیماری های مختلفی مانند فشار خون بالا، دیابت، چربی خون و … مبتلا باشد. برای درمان هر کدام از این بیماری ها باید فرد معالجه کننده به تمامی جوانب بیماری در سالمندان آشنا باشد تا بتواند بهترین راه حل را برای فرد مسن ارائه دهد.

طبق نظریه بهترین پزشک های طب سالمندی؛ پیری به کاهش اجتناب ناپذیر و غیرقابل برگشت عملکرد اعضای بدن اشاره دارد که با گذشت زمان حتی در صورت عدم آسیب و بیماری با خطرات زیست محیطی یا انتخاب سبک زندگی نامناسب رخ می دهد به عنوان مثال، به رژیم غذایی ناسالم، عدم ورزش و سوء مصرف موادمی توان اشاره کرد.

در ابتدای پیری، تغییرات عملکرد اندام بر عملکرد پایه اعضاء تأثیر نمی گذارد. معمولا اولین تظاهرات، کاهش ظرفیت هر عضو برای حفظ هموستاز و تحت استرس است (به عنوان مثال، بیماری، آسیب). اما سیستم های عصبی، قلبی و عروقی، کلیوی و مرکزی معمولاً آسیب پذیرترین (ضعیف ترین پیوندها) هستند.

طب سالمندان به مراقبت های پزشکی برای بزرگسالان اشاره دارد، یک گروه سنی که تعریف دقیق آن آسان نیست. پیر تر به سالخورده ترجیح داده می شود،

طب سالمندان و همچنین کلمه سالمندان در سنین بیش از 65 سالگی غالباً استفاده می شود،

اما امروزه اکثر افراد تا 70 ، 75 سالگی یا حتی 80 سالگی به ندرت احتیاج به برخورداری و مراقبت از توانایی های یک پزشک خوب متخصص سالمندان، پیدا می کنند.

مشکلات شایع در دوران سالمندی

برای حل مسائل و مشکلات زیر می‌توانید به متخصص سالمندان مراجعه کنید.

• اختلالات حرکتی
• مشکلات عضلانی و اسکلتی
• اختلالات تعادل و سقوط
• زخم بستر
• بی اختیاری ادراری و مدفوع
• مشکلات خواب
• اختلالات خلقی و افسردگی
• مشکلات حافظه و فراموشی
• اختلال بلع و تغذیه
• خدمات توانبخشی
• مشاوره برای خانواده و بیمار

رشته طب سالمندی دارای ۳ شاخه اصلی است:

• پیشگیری از بیماری ها: در این شاخه، سلامت فرد سالمند از لحاظ روحی و جسمی بررسی شده و برای ارتقای سطح سلامتی آن راهکار ارائه می‌شود.
• درمان بیماری های شایع در سالمند: ارائه بهترین راهکار و درمان با توجه به همه بیماری های یک سالمند مانند دیابت، پوکی استخوان، افسردگی و اضطراب، بیماری های قلبی، انواع سرطان، پروستات در مردان مسن و …
• توانبخشی: بعد از درمان بیماری ها، لازم است عوارض ناشی از بیماری درمان شده بررسی شود و بر اساس آن راه‌هایی برای کاهش عوارض بیماری ارائه کرد.

شرایط تشخیص و درمان توسط پزشک طب سالمندان

یک پزشک خوب و متخصص طب سالمندی به خوبی می داند، که در هنگام تشخیص و درمان افراد مسن باید اثرات پیری را در نظر گرفت.

پزشکان نباید پیری را با عامل بیماری اشتباه بگیرند تشخیص اشتباه بیماری در پیری (به عنوان مثال، آرتروز ناتوان کننده، لرزش یا زوال عقل را به پیری نسبت دهند)  نادیده گرفتن افزایش خطر اثرات سوء استفاده دارو بر روی اندام های ضعیف که توسط بیماری تحت فشار قرار دارند.

نباید فراموش کرد که افراد مسن اغلب دارای چندین اختلال اساسی هستند (به عنوان مثال، فشار خون بالا، دیابت، تصلب شرایین) که احتمال آسیب را تسریع می کند.

علاوه بر این، بهترین پزشکان طب سالمندان باید در مورد بیماری ها و مشکلاتی که در افراد مسن بسیار بیشتر دیده می شود (مانند نارسایی قلبی دیاستولیک، بیماری آلزایمر، بی اختیاری، فیبریلاسیون دهلیزی) هوشیار باشند.

این رویكرد، پزشكان را قادر می سازد تا پیچیدگی بیماری هایی را كه اغلب در بیماران پیرتر وجود دارند، بشناسند و مدیریت كنند.

متخصص طب سالمندی با ارزیابی جامع و همه‌جانبه یک فرد سالمند، ضمن کاهش مراجعه چندین باره وی به پزشکان مختلف، با در نظر داشتن وضعیت عملکردی، اجتماعی و خانوادگی بیمار، ضمن انتخاب بهترین برنامه درمانی و مراقبتی متناسب با ویژگی‌های هر بیمار خاص، نقش موثری در روند بهبودی و بازتوانی آنان داشته و حفظ حداکثر استقلال و کیفیت زندگی بیماران را در اولویت قرار می‌دهند، که در نهایت با رضایت بیشتر بیمار و خانواده وی همراه است.